A'dan Z'ye Sorular
Liken
Soru: Merhaba ben 34 yaşındayım ve Hollanda'da yaşamaktayım. Yaklaşık 2 yılı geçkin bir süredir liken planus rahatsızlığı yaşıyorum. Sadece ağız içi ve saç bölgesinde. Saçlarım saç kıranı andırır şekilde farklı bölgelerden döküldüğü ve genel olarak da çok seyreldi. Doktorum saçlarımın asla geri geçmeyeceğini söyledi. Dökülmeler ağırlıklı olarak kulak üstlerinde olduğu için saç ekim uzmanları da bu bölgelere saç ekemeyeceklerini bildirdiler. Çaresiz ve psikolojik olarak çok zor durumdayım. Acaba saçlarımın geri gelmesi için gerçekten hiç bir tedavi sekli yok mu? İlginize çok teşekkür ederim.
Saygılarımla.
Cevap: Diğer hekimlerinde söylediği gibi liken hastalığı saçlı deriyi tuttuğunda bu
bölgedeki dökülme kalıcı olmakta. Dökülen alanlara saç ekimi yapıldığında bu
bölgede saçların dökülme olasılığı çok yüksek. Çünkü liken planusta sağlam
deride olan bir travma (sıyrık, yaralanma, sürtünme gibi) o bölgede liken
bulgularının ortaya çıkışını uyaracaktır. Saç ekimi de bir çeşit travma
olduğundan saç ekilen yerlerde liken hastalığı büyük olasılıkla tekrar
edecek ve saçlarınız yine dökülecektir.
Soru: Ben liken planopilaris diye bir hastalık geçiriyorum. İlaç kullanıyorum (......) 3 ay oldu ama etkisi olmadı.
Cevap: Liken planopilaris rahatsız edici ve tedavisi zor bir deri hastalığıdır.
Hastalığın şiddeti ve dağılımı tedavi ile birkaç aydan sonra değişir.
Hastalığın tedavisinde etretinat tedavisinden başka sistemik olarak
kortizon tedavisi uygulanabilir. Ayrıca PUVA dediğimiz bir tedavi
planopilaris tedavisinde kullanılabilir. PUVA tedavisinde güneş ışığına
duyarlılık yapan psorolen dediğimiz bir madde hastaya verilir. Sonra güneş
ışığının bir tipi olan ultroviyole A ışığı hastaya özel kabinlerde verilir.
Bu uygulama haftada 3 seans olarak yapılır.
Etretinat tedavisi belki bu tedavi alternatifleri ile değiştirilebilir. Ama bunun için mutlak doktorunuza görünmeniz gerekmektedir.
Soru: Merhaba bende 3 yıl önce liken planus hastalığına yakalandım, tedavi oldum. Fakat bacaklarımda hala koyu lekeler kaldı. Bebek sahibi olmak istiyorum, acaba bu rahatsızlığım bebeğimi de etkiler mi? Şu an herhangi bir yenileme olmadı, döküntüler kurudu. Eğer beni bu konuda aydınlatırsanız çok sevinirim.
Cevap: Liken planus hastalığının gebeliğiniz ve doğacak çocuğunuzu etkileyebilecek bir özelliği yoktur. Bu nedenle endişelenmenize gerek yoktur.
Soru: Merhaba benim beş aydır sağ kasık üst kısmında 2 tane yuvarlak leke var. Çok oluyor. İlk başlarda küçüktü ve daha sonra büyümeye başladı. 3 teşhis koydular. Bunlar: 1. Liken planus 2. Morfea 3. Fiks ilaç erüpsiyonu. Ben internetteki resimlere baktım, liken planusa benzemiyor. Ama morfea gibi. Yardımcı olursanız çok sevinirim.
Cevap: Bu hastalıkların görüntüleri birbirine çok benzediği için sizden biyopsi alınmış. Ama liken planusun mikroskopik bulguları nettir ve sizden de biyopsi alındığı için şüphe duymanıza gerek yok. Liken planusun tipik olmayan şekillerde de ortaya çıkabilir.
Soru: Kız kardeşimin saçında iki yerinde dökülmeden dolayı boşluk oluştu. Doktor liken planopilaris dedi . Tüm saçlar dökülür mü ? Kendisi çok üzgün ve normalde stresli biri onun için çok üzülüyorum. Yeni mezun ve Doğu'da bir köye öğretmen atandı bir yıl orada kaldı sanırım kötü şeyler yaşadı. Bu hastalığın
tedavisi yok mu, saçların hepsi dökülecek mi ? Çalışmalarınızda başarılar
diliyorum.
Cevap: Liken planopilaris saçlı deride liken kalıcı saç kaybına yol açabilir. Bu
nedenle hastanın bir dermatolog kontrolünde olması doğru olur.
Soru: Mailimi cevapladığınız için çok teşekkürler. Biz kardeşimi üç ayrı doktora götürdük. Her üç doktor da liken planoplaris dedi. Ancak İstanbul'dakiler yapacak bir şey olmadığını; sadece bağışıklık sistemini baskılayıcı bir ilaç verebileceklerini söylediler. Belki ışın tedavisi olabilirmiş. Ancak pek bir faydası olmayacağını söylediler. Fakat ben Bursa'daki doktorla telefonda görüştüğümde kardeşinizin şu anki saçının %80 ini kurtarabiliriz . Dökülen yerler için ise çıkarmak için
uğraşacağız dedi. Bizim kafamızda çok karıştı. İstanbuldakiler prof olduğu
için biz de onları dinledik ve iki ilaç sanırım verdiler. Onları kullanmaya
başladı kardeşim. Annem devamlı ağlıyor,
kardeşim deseniz ruh gibi. Annem devamlı saçlarının hepsi dökülecek mi yoksa
böyle kalacak mı diye soruyor. Sizin tecrübelerinize göre bu hastalıkta
saçların hepsi dökülüyor mu veya böyle hastalar için yapılacak bir şey yok
mu? Ayrıca internette herbalist birini buldum. Kendisiyle telefonda görüştüm biz ilaç gönderiyoruz altı ay kullanacak dediler. Onlara göre tedavisi varmış. Güvenebilir miyiz? Mailim çok uzun oldu bu kadın
normal değil diye düşünebilirsiniz. Ama bir ihtimal diye düşünüp bir an mutlu
oluyor insan. Zamanınızı aldığım için çok üzgünüm.
Çalışmalarınızda başarılar
Cevap: Sizinde bildiğiniz gibi liken planopilaris tedavisi mümkün olmayan bir
hastalık. Fakat bazı tedaviler ile hastalığın kontrol alınabilmesi mümkün.
2003 yılında saçlı derisinde liken planopilarisi bulunan 30 hastada
yapılan bir bilimsel çalışmada erken yapılan yerel tedavi ile 0lguların %
66 sında hastalık kontrol altına alınabilmiş %20 olguda skatris dediğimiz
yara izleri azalmış. sadece % 13 olgu tedaviye cevap vermemiş. Bu çalışmada
otörler lokal tedavinin sistemik tedaviye bir alternatif olduğunu
belirtmişlerdir. Çalışmanın da gösterdiği üzere hastaların hepsinde saçlar
tamamıyla dökülecek diye bir kural yok. Önemli olan hastalığı kontrol
edebilecek tedavilerin hastada erken dönemde uygulanmaya başlamasıdır.
Ayrıca bitkisel tedavileri uygulamanızı pek önermem. Çünkü bu tip tedaviler
için kesin kanıtlanmış bilimsel çalışmalar olmayabilir.
Soru: Yaklaşık 3 yıldır liken planus hastalığım var. Biyopsiden sonra bu
kesinleşti. Krem sürmekten bıktım. Acaba hap olarak geçirecek bir ilaç var mı
veya ne tavsiye edersiniz? Şimdiden çok teşekkür ederim
Cevap: Liken plan hastalığı kremlerin dışında kortizon veya A vitamini türevi olan
etretinat dediğimiz ilaçlarla yapılabilir. Ama bu tedavilerin bir takım yan
etkileri vardır. Bu nedenle kar zarar oranı göz önünde tutulmalıdır.
Ayrıca PUVA denilen ultraviyole ışık tedavisi hastalığın tedavisinde
kullanılabilir.
Soru: Yaklaşık 1 seneden fazladır penis bölgesinde 1 veya 1,5 cm çapında liken çıktı, beni hiç rahatsız etmiyordu. Taki üstüne gidipte kortizonlu merhemler kullanana kadar. (cutivate, elecon, advantan vs) Tabi hassas yapımdan dolayı çabuk bu leke gitsin diye abartarak 6 ay kadar sürdüm. Sonradan yavaş yavaş yan taraflarında tahrişler gelişti ve artık nerdeyse likenin yan tarafında derinin altı görünür ve kıpkırmızı oldu. Bu yaklaşık 4 aydır devam ediyor. Çok yavaş iyileşme gösteriyor ve ara ara yanmalar yapıyor. Benim bütün hayatımı çok olumsuz etkiliyor, gitmediğim dermatolog kalmadı desem yalan olmaz, şu anda da ilişkiden tahrişler artar diye çok korkuyor ve girmiyorum. Beni bilgilendirirseniz size minnettar kalacağım.
Cevap: Liken yaklaşık olarak 1-2 yıl içerisinde kendiliğinden veya tedavi ile iyileşen bir hastalıktır. Tedavi de kortizonlu kremler kullanılabilir, fakat kortizonlu kremlerin uzun süreli kullanımı zararlı olabilir. Sizde de kortizonlu kremlerin yaptığı yan etkilerden biri olan deri incelmesi görülmüş olabilir. Bazen de liken bu tip şikayetlere neden olabilir. Cinsel ilişkinin hastalığınız üzerine yan etkişi yoktur. Bu durumda bir Dermatoloji Uzmanının kontrolünde olmanız en doğrusudur.
Bu konu ile ilişkili yazılar:
Anahtar kelimeler: ...